Logo Universiteit Utrecht

WND-conferentie

Conferentie 2019

De 54e WND-conferentie wordt gehouden in het conferentiecentrum NH Leeuwenhorst te Noordwijkerhout op vrijdag 13 en zaterdag 14 december 2019. Organisator is de stichting Werkgroep Natuurkunde Didaktiek (WND). De conferentie richt zich op alle leraren natuurkunde en NLT in het voortgezet onderwijs, TOA’s, leraren in opleiding en lerarenopleiders.

Thema

Leerlingen verschillen. En hoe ga je daar als natuurkundedocent mee om in de les, binnen de mogelijkheden die de school daarvoor biedt? Dat wordt het thema voor de WND-conferentie 2019: differentiatie door maatwerk. En daarvoor vragen we jouw bijdrage: wil je in een presentatie van 20 minuten je collega’s vertellen hoe jij in je lessen maatwerk levert en wat je ervaringen daarmee zijn? Zo ja, mail dan – het liefst voor 9 april 2019 – een korte beschrijving van je bijdrage aan Frank Budding (voorzitter WND): f.budding@uu.nl. Zo’n presentatie kan natuurlijk ook in combinatie met een werkgroep op de conferentie.

Als je zelf zo’n presentatie niet kunt geven, maar je kent collega’s die dat wel zouden kunnen: geef die dan – het liefst met hun mailadres – aan ons door, zodat wij ze kunnen benaderen voor het leveren van een bijdrage aan de conferentie.

Differentiatie door maatwerk

Binnen een klas verschillen leerlingen onder andere in leerstijl, belangstelling, niveau en behoefte aan zelfstandigheid. Als de docent daaraan recht doet, zullen meer leerlingen met interesse de les volgen, zullen ze meer bereiken en zich meer ‘gezien’ voelen dan in het geval dat de docent steeds voor iedereen dezelfde leeractiviteiten inplant (Van Bemmel, 2017).

Leerstijl – Bij differentiatie naar leerstijl kan gedacht worden aan het vrijlaten van de standaardvolgorde van theorie bestuderen en opgaven maken en/of practicum doen, maar bijvoorbeeld ook aan ruimte bieden voor zowel verbaal als visueel ingestelde leerlingen en voor algebraïsche en grafische oplosmethoden. Ook onderzoekend leren biedt hier mogelijkheden.

Belangstelling – Veel onderwerpen kunnen – ook naast elkaar – benaderd worden vanuit verschillende invalshoeken: technisch en medisch, of vakstructuur, techniek, dagelijks leven en maatschappij. Daarnaast kan er bij de keuzedomeinen in het examenprogramma sprake zijn van inhoudelijke keuzevrijheid voor de leerlingen. En als meest vergaande variant: leerlinggestuurd onderwijs, uitgaande van wat een leerling zelf wil leren.

Niveau – Een standaardmodel voor differentiatie naar niveau is een indeling in basis-, herhalings- en verdiepingsstof. Bij die verdiepingsstof kan ook gebruik gemaakt worden van het ‘buitenschoolse’ aanbod aan activiteiten van hogescholen, universiteiten, wetenschapsmusea en science centra, maar ook van deelname aan olympiades en andere wedstrijden. Binnen de klas kan gewerkt worden met verschillende leerroutes door de opgaven, met hints en feedback bij probleemoplossen en met benaderingen als ‘hele taak eerst’ en ‘skill tree’. Dat alles al dan niet met ICT als hulpmiddel.

Zelfstandigheid – Differentiatie is ook mogelijk in de mate van zelfstandigheid waarmee leerlingen opdrachten aanpakken: stap-voor-stap deeltaken uitvoeren of meteen aan de slag met de grote taak (eventueel met hints tussendoor, op verzoek).

Maar er zijn vast nog wel meer mogelijkheden voor differentiatie door maatwerk dan de hierboven genoemde, zowel in de lessen als binnen de school…

Literatuur

Hans van Bemmel (2017). Differentiatie. In Koos Kortland, Ad Mooldijk & Hans Poorthuis (Red.), Handboek natuurkundedidactiek (pp. 66-70). Amsterdam: Epsilon Uitgaven.

Werkgroepen

Ook dit jaar kunt u aan drie werkgroepen deelnemen. Heeft u een idee voor een werkgroep die past bij het conferentiethema of bij een actuele ontwikkeling in het natuurkundeonderwijs, neem dan vóór 1 oktober 2019 via Wilma van Eijsden contact op met Frank Budding.

Leraren en lerarenopleiders die als conferentiedeelnemer twee of drie werkgroepen geven en die het gevoel hebben daardoor duidelijk minder op de conferentie te kunnen ‘halen’, kunnen in aanmerking komen voor een bescheiden korting op de deelnemersbijdrage. Neem daarvoor via Wilma van Eijsden contact op met Koos Kortland.

Markt

Op de markt zullen – zoals altijd – de educatieve uitgeverijen en leermiddelenfirma’s te vinden zijn. Maar deze markt is ook bedoeld als ontmoetingsplaats voor docenten, waar zij hun ideeën over de dagelijkse lespraktijk en hun zelfontwikkelde materialen kunnen uitwisselen. Heeft u iets – een lesopzet, activerende werkvorm, demonstratie-experiment, leerlingenpracticum, praktische opdracht, idee voor een profielwerkstuk enzovoort – dat voor uw collega’s interessant of bruikbaar kan zijn? Of heeft u het afgelopen jaar misschien leerlingen gehad met een interessant experiment in het kader van hun profielwerkstuk, en zijn die leerlingen bereid om dat te komen demonstreren op de markt? Neem dan vóór 21 november 2019 via Wilma van Eijsden contact op met Koos Kortland voor een gratis plaats op de markt.

Voorinformatie

Het programma van de conferentie met daarin een overzicht van de keuzelezingen en werkgroepen wordt u – als u zich tijdig heeft ingeschreven – eind november per e-mail toegezonden. U krijgt dan de gelegenheid om via de WND-website in te tekenen op de lezingen en werkgroepen van uw keuze.

Algemene informatie

Contactpersoon: Wilma van Eijsden
Adres: WND, Freudenthal Instituut
Princetonplein 5
3584 CC  Utrecht
Telefoon: 030 253 8228 (ma, wo, vr)
E-mail: w.vaneijsden@uu.nl
Ingeschreven in de KvK onder nr: 41181796